Οπως υποστηρίζει μιλώντας στη «ΜτΚ» η Φ. Γεννηματά ο δικομματισμός υπήρξε η κινητήρια πολιτική τάση της μεταπολίτευσης, όχι επειδή το αποφάσισαν το ΠΑΣΟΚ και η ΝΔ αλλά επειδή στην κοινωνία είχαν διαμορφωθεί δύο ισχυροί πόλοι, ένας συντηρητικός και ένας προοδευτικός.
Συνέντευξη στον Φίλιππο Δεργιαδέ
Υπέρ της μετεκλογικής συνεργασίας των κομμάτων του φιλοευρωπαϊκού χώρου τάσσεται η πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Φώφη Γεννηματά, θεωρώντας ότι μόνον έτσι θα μπορέσει η χώρα να ξεφύγει συντεταγμένα από την κρίση. Έναντι του αρνητισμού και της δυσπιστίας του ΣΥΡΙΖΑ σημειώνει ότι όποιος επιλέξει διαφορετικά θα αναλάβει και το κόστος της ευθύνης και ξεκαθαρίζει πως το ΠΑΣΟΚ δεν θα αποφύγει τις ευθύνες που του αναλογούν. Αναφερόμενη στην κεντροαριστερά τονίζει ότι το αίτημα για ενότητα του χώρου είναι πιο ισχυρό από ποτέ, ενώ αμφισβητεί τη στροφή του ΣΥΡΙΖΑ προς το κέντρο, λέγοντας ότι “ο κ. Τσίπρας ούτε ως λαθρεπιβάτης δεν θα μπορούσε να ανέβει στο τρένο της κεντροαριστεράς…”.
Κυρία Γεννηματά, ο ΣΥΡΙΖΑ έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν θα συνεργαστεί με ΝΔ, Ποτάμι και ΠΑΣΟΚ. Εσείς μιλάτε για κυβέρνηση εθνικής ενότητας και δεν βλέπετε να προκύπτει αυτοδυναμία. Το ΠΑΣΟΚ θα στήριζε το σχηματισμό μιας κυβέρνησης συνεργασίας χωρίς τη ΝΔ;
Εμείς είμαστε οι μόνοι που έχουμε τόσο ξεκάθαρη θέση. Η χώρα χρειάζεται κυβέρνηση συνεργασίας με την ευρύτερη δυνατή συνεννόηση των δυνάμεων που πιστεύουν στην ευρωπαϊκή πορεία της χώρας. Συνεργασία που θα στηρίζεται σε δεσμευτική και εξειδικευμένη προγραμματική συμφωνία, με συγκεκριμένους στόχους και χρονοδιαγράμματα. Τις επόμενες ημέρες το ΠΑΣΟΚ θα δώσει σε δημόσιο διάλογο τις δικές του πράσινες γραμμές για μία τέτοια συμφωνία. Το προοδευτικό πρόσημο σε αυτή τη συμφωνία θα είναι η δική μας σφραγίδα. Όλα τα υπόλοιπα για αυτοδυναμίες και άρνηση συνεργασιών είναι λόγια του αέρα για λαϊκή κατανάλωση, που αντιγράφουν τον παλιό δικομματισμό ως καρικατούρα. Το ΠΑΣΟΚ μιλά ξεκάθαρα και λέει: Όσο περισσότερες δυνάμεις του φιλοευρωπαϊκού χώρου στηρίξουν την επόμενη κυβέρνηση στο πλαίσιο πολύ συγκεκριμένης προγραμματικής συμφωνίας, τόσο γρηγορότερα θα βγούμε οριστικά από την κρίση. Όσοι με τη στάση τους επιλέξουν να μείνουν έξω από ένα τέτοιο σχήμα ευθύνης, φοβούμενοι το πολιτικό κόστος, επιδιώκοντας τη διαιώνιση των ψευδαισθήσεων και των ψεμάτων μέσα από την εύκολη κριτική κατά πάντων θα φέρουν καίρια την ευθύνη. Τώρα δεν είναι καιρός για ριψάσπιδες.
Σήμερα γιατί ένας ψηφοφόρος της κεντροαριστεράς και του σοσιαλιστικού χώρου να ψηφίσει ΠΑΣΟΚ και όχι ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος έχει στραφεί προς το κέντρο και δεν κουβαλά την κυβερνητική φθορά της μεταπολίτευσης, ενώ υπάρχει και το Ποτάμι;
Κάνει λάθος όποιος πιστεύει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έκανε στροφή προς το κέντρο, επειδή είδε το τέρας του Grexit κατάματα και στο παρά ένα δεν έκανε το μοιραίο βήμα που θα κατέστρεφε τη χώρα και τον ίδιο. Αν διακρίνεται για κάτι ο χώρος της κεντροαριστεράς και της σοσιαλδημοκρατίας όχι μόνον στην Ελλάδα αλλά και στην Ευρώπη, είναι η ικανότητα του συνδυασμού εφαρμογής κοινωνικής πολιτικής και προοδευτικών επιλογών με το ρεαλισμό και την ψύχραιμη ανάλυση της πραγματικότητας. Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν έχει αυτήν την ικανότητα, δεν είναι στο DNA της κομμουνιστογενούς αριστεράς η ανάλυση των συσχετισμών, η ψύχραιμη επεξεργασία των προβλημάτων, η συναίνεση, η απαγκίστρωση από ιδεοληψίες, που δεν έχουν καμία σχέση με τα σημερινά προβλήματα. Όπως έχω πει και στο παρελθόν, ούτε ως λαθρεπιβάτης δεν θα μπορούσε ο κ. Τσίπρας να ανέβει στο τρένο της κεντροαριστεράς. Όσο για το Ποτάμι, τι να σας πω… Εκεί ως επί το πλείστον βλέπω ένα άθροισμα από νεοφιλελεύθερους δεξιούς και απογοητευμένους κεντρώους. Κεντροαριστερά δεν βλέπω.
Η μη συμμετοχή του ΚΙΔΗΣΟ του Γ. Παπανδρέου στις εκλογές παραχωρεί χώρο στο κόμμα σας, αλλά δημιουργεί και μεγαλύτερες ίσως προσδοκίες για το ΠΑΣΟΚ. Με δεδομένο ότι η συνεργασία με τη ΔΗΜΑΡ δεν είναι ανέφελη, θα υπάρξουν νέες πρωτοβουλίες προς τα στελέχη του σοσιαλιστικού χώρου;
Το κάλεσμά μας προς κάθε δημοκρατικό, προοδευτικό πολίτη είναι διαρκές. Χιλιάδες άνθρωποι σε όλη την Ελλάδα ανταποκρίνονται ήδη. Ο κάθε πολίτης ξεχωριστά, ο κάθε ψηφοφόρος, θα αποφασίσει και θα κρίνει με τη στάση του το εγχείρημα. Είναι πεποίθησή μου ότι η βάση συχνά είναι πιο μπροστά από τις ηγεσίες. Σημασία έχει να ακούσουμε την ανάγκη όλων αυτών των ανθρώπων σήμερα να βρουν στέγη σε μία ενιαία κεντροαριστερά. Το αίτημα για ενότητα του χώρου της σοσιαλδημοκρατίας είναι πιο ισχυρό από ποτέ. Το ΠΑΣΟΚ τη νιώθει αυτήν την ανάγκη και αναλαμβάνει την ευθύνη να κάνει ό,τι είναι δυνατόν, για να ανταποκριθεί. Στο πλαίσιο αυτό οι πρωτοβουλίες μας προς αυτήν την κατεύθυνση συνεχίζονται και δεν έχουν ημερομηνία λήξεως την ημέρα των εκλογών φυσικά. Η ενότητα του χώρου σήμερα αποτελεί εθνική ανάγκη και συνδέεται με την αναγκαία για τη χώρα πολιτική σταθερότητα.
Το ΠΑΣΟΚ υποστηρίζει ότι ο “δικομματισμός δεν μπορεί να απαντήσει στις ανάγκες της Ελλάδας”. Πριν από λίγα χρόνια είχατε άλλη προσέγγιση. Γιατί ως συγκυβέρνηση με τη ΝΔ (2012-2014) δεν καταργήσατε το νόμο Σκανδαλίδη-Παυλόπουλου;
Πριν από λίγα χρόνια ζούσαμε σε έναν άλλον κόσμο, με άλλα προβλήματα και άλλες ανάγκες. Ο δικομματισμός υπήρξε η κινητήρια πολιτική τάση της μεταπολίτευσης, όχι επειδή το αποφάσισαν το ΠΑΣΟΚ και η ΝΔ, οι δύο πρωταγωνιστές της περιόδου, αλλά επειδή στην κοινωνία είχαν διαμορφωθεί δύο ισχυροί πόλοι, ένας συντηρητικός και ένας προοδευτικός. Ο εκλογικός νόμος είχε σχεδιαστεί, με δεδομένο ότι τα δύο μεγάλα κόμματα συγκέντρωναν αθροιστικά πάνω από το 80% του εκλογικού σώματος. Υπάρχουν αυτές οι συνθήκες σήμερα; Προφανώς όχι. Η συνειδητοποίηση της κρίσης και το πρώτο μνημόνιο για την αντιμετώπισή της άλλαξαν για πάντα τη χώρα. Εμείς πληρώσαμε πανάκριβα αυτήν την αλλαγή, μιας και στα χέρια μας βρέθηκε η διακυβέρνηση της χώρας εκείνη τη στιγμή. Η ΝΔ δυστυχώς φαίνεται ότι δεν κατάλαβε τίποτα. Γι’ αυτό και δεν συμφώνησε στην αλλαγή εκλογικού νόμου, που το ΠΑΣΟΚ ζητούσε, σας θυμίζω, πολύ πριν από τις διπλές εκλογές του 2012.
Ποιος είναι ο εκλογικός στόχος σας, δεδομένου ότι το εγχείρημα του τρίτου πόλου δεν είχε το χρόνο να προχωρήσει και να εδραιωθεί; Είναι εφικτό το διψήφιο ποσοστό;
Εφικτά είναι τα πάντα. Αλλά επιτρέψτε μου να σας πω δύο λόγια για τον τρίτο πόλο. Πότε νομίζετε ότι μία τέτοια προσπάθεια μπορεί να θεωρηθεί επιτυχημένη; Όταν μαζευτούν οι ηγεσίες των κομμάτων, φορέων, οργανώσεων της κεντροαριστεράς και συμφωνήσουν να δημιουργήσουν τον τρίτο πόλο; Ή όταν η βάση, η κοινωνία νιώσει την ανάγκη να εκφραστεί μέσα από ένα πολιτικό σχήμα, που θα καλύπτει ιδεολογικά το χώρο της κεντροαριστεράς, έναν χώρο πολύ ευρύτερο από τα σημερινά εκλογικά ποσοστά του ΠΑΣΟΚ ή της Δημοκρατικής Συμπαράταξης; Όποιος μπορεί να αφουγκραστεί την κοινωνία μετά την εμπειρία της τραυματικής επτάμηνης διακυβέρνησης των ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ δεν μπορεί να μη βλέπει ότι ένα κύμα ανθρώπων, που μέσα στο θυμό τους άφησαν τον παραδοσιακό χώρο τους και πέρασαν στην αντίπερα όχθη, σήμερα επιστρέφουν. Αυτοί είναι οι άνθρωποι που θα πάρουν πάνω τους την ενίσχυση ενός τρίτου εναλλακτικού προοδευτικού πόλου στο πολιτικό μας σύστημα.