Έφυγε από τη ζωή το βράδυ της Τετάρτης ο Αντώνης Λιβάνης, ιδρυτικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ και επικεφαλής του Εκδοτικού Οργανισμού Λιβάνη. Η παρουσία του στα πολιτικά δρώμενα της χώρας υπήρξε ανεξίτηλη ως ο μακροβιότερος και πιο έμπιστος συνεργάτης του ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ, Ανδρέα Παπανδρέου.

Ο Αντώνης Λιβάνης διετέλεσε Γενικός Διευθυντής του Πολιτικού Γραφείου του Πρωθυπουργού (1981-1989) και Υπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ (1993-1996), ενώ συμμετείχε ενεργά στην αντίσταση στα χρόνια της Κατοχής, αλλά και στον αντιδικτατορικό αγώνα.

Αφετηρία η Αχαΐα

Ο Αντώνης Λιβάνης γεννήθηκε το 1925 στην Πάτρα, προερχόμενος από εύπορη οικογένεια εμπόρων με καταγωγή από τα Καλάβρυτα. Από την εφηβική του ηλικία αγωνίστηκε στην Εθνική Αντίσταση και καταδικάστηκε σε θάνατο από τους Ναζί, αλλά διασώθηκε την τελευταία στιγμή -πριν το εκτελεστικό απόσπασμα- χάρη στην παρέμβαση συγγενών του. Σπούδασε στην Ανώτατη Εμπορική Σχολή (σημερινό Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών) και έκτοτε ασχολήθηκε με τις επιχειρήσεις. Παράλληλα με τις επιχειρηματικές του δραστηριότητες, ο Λιβάνης ανέπτυξε σπουδαία πολιτική δραστηριότητα στην Πάτρα ως στενός συνεργάτης του Γεωργίου Παπανδρέου, ενώ στις αρχές της δεκαετίας του 1960 ένας από τους κομματάρχες του.

Η σκιά του Ανδρέα

Όταν ο γιος του Γεωργίου Παπανδρέου, Ανδρέας επέστρεψε στην Ελλάδα το 1961 -με πρόταση του τότε Πρωθυπουργού Κωνσταντίνου Καραμανλή- (για να αναλάβει το Κέντρο Οικονομικών Ερευνών) και αποφάσισε το 1964 να μπει στην πολιτική, ο Αντώνης Λιβάνης έγινε Διευθυντής του Γραφείου του.

Κατά τη διάρκεια της Χούντας των Συνταγματαρχών ο Αντώνης Λιβάνης συνελήφθη περνώντας συνολικά 5,5 χρόνια σε φυλακές και εξορία, με ελάχιστα μεσοδιαστήματα ελευθερίας. Την περίοδο εκείνη η οικογένεια Λιβάνη, πλήρως διωκόμενη, αναγκάστηκε να εκποιήσει τα περιουσιακά της στοιχεία, προκειμένου να επιβιώσει.

Μετά την επιστροφή του από την εξορία το Πάσχα του 1972, ο Αντώνης Λιβάνης ίδρυσε τον Εκδοτικό Οργανισμό Λιβάνη, ο οποίος εξελίχθηκε σε μία από τις πιο σημαντικές επιχειρήσεις της Ελλάδας στο χώρο των εκδόσεων. Παρόλα αυτά, ο ίδιος συμμετείχε καταλυτικά στην προετοιμασία και τη διεξαγωγή της Εξέγερσης του Πολυτεχνείου, γεγονός που οδήγησε σε ανελέητο κυνηγητό από τις μυστικές υπηρεσίες της Χούντας, με εντολή να συλληφθεί πάση θυσία. Ο Αντώνης Λιβάνης, ωστόσο, κατάφερε να διαφύγει στη Ρώμη.

Η ανατολή του ΠΑΣΟΚ

Παρά την αδιάλειπτη παρουσία του δίπλα στον Ανδρέα Παπανδρέου, στο ΠΑΣΟΚ ουσιαστικά η ενεργός παρουσία του άρχισε το 1977, όταν έγινε η στροφή προς το Κέντρο ενόψει των εκλογών.Κατά την προεκλογική περίοδο του 1981, ο Αντώνης Λιβάνης κινητοποιήθηκε, για να εκλεγεί ο Γιώργος Παπανδρέου βουλευτής Αχαΐας, όπως είχε κάνει με τον Ανδρέα Παπανδρέου το 1964. Πράγματι, ο νεαρός τότε Γιώργος Παπανδρέου εξελέγη πρώτος, ξεπερνώντας σε σταυρούς ακόμη και τον Μένιο Κουτσόγιωργα.

Με τη νίκη του ΠΑΣΟΚ το 1981, ανέλαβε Γενικός Διευθυντής του Πολιτικού Γραφείου του Πρωθυπουργού και Γενικός Διευθυντής της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ, χωρίς όμως ο ίδιος να είναι βουλευτής. Παρέμεινε στις θέσεις αυτές ως την πτώση της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ το καλοκαίρι του 1989 και δεν δέχθηκε ποτέ να μπει στην επίσημη πολιτική και να εκλεγεί βουλευτής.

Οι μεταρρυθμίσεις Λιβάνη

Ο Αντώνης Λιβάνης είναι ο δημιουργός του Πρωθυπουργικού Γραφείου ως αυτοτελούς δημόσιας υπηρεσίας (νόμος 1299/1982)και ο νευραλγικός ρόλος του ήταν ο γενικός συντονισμός και η επίβλεψη των Υπουργών. Ο Αντώνης Λιβάνης είχε ένα συγκροτημένο επιτελείο, για να χειρίζεται σημαντικές υποθέσεις και να επιτηρεί τα Υπουργεία, ενώ είχε και το απόλυτο πρόσταγμα σε ότι αφορούσε τις υπηρεσίες που υπάγονταν απευθείας στον Πρωθυπουργό. Οι σχέσεις του με τις κομματικές οργανώσεις του ΠΑΣΟΚ δεν ήταν πάντα ανέφελες, όπως και με το Υπουργικό Συμβούλιο, στο οποίο δέσποζε ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης, Μένιος Κουτσόγιωργας.

Η πολιτική σχολή Λιβάνη

Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της δραστηριότητάς του ήταν ότι διατηρούσε πάντα δίαυλους επαφής με τις άλλες πολιτικές δυνάμεις. Με όλα αυτά, ο Αντώνης Λιβάνης δημιούργησε σχολή, αξεπέραστη μέχρι σήμερα, με σημεία αναφοράς το μετριοπαθές αλλά αποτελεσματικό ύφος και ήθος της εκτελεστικής εξουσίας. Όταν το ΠΑΣΟΚ επέστρεψε στην εξουσία το 1993, διορίστηκε Υπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ και έγινε ο βασικός χειριστής όλων των ενδοκυβερνητικών υποθέσεων. Τον διαδέχθηκε στο Πολιτικό Γραφείο Πρωθυπουργού η Δήμητρα Λιάνη. Μετά τη διαδοχή του Ανδρέα Παπανδρέου στην ηγεσία του ΠΑΣΟΚ, ο Κώστας Σημίτης του πρότεινε θέση στο Υπουργικό Συμβούλιο το 1996, αλλά ο Αντώνης Λιβάνης δεν την έκανε αποδεκτή.

Τα παράσημα του Αντώνη Λιβάνη

Κατά τη διάρκεια του Β΄Παγκοσμίου Πολέμου στην διάρκεια της γερμανικής κατοχής, πέρασε πολύ νέος στην Εθνική Αντίσταση. Για τις ηρωικές του πράξεις κατά των Γερμανών συνελήφθει και καταδικάστηκε σε τρεις φορές θάνατο. Δραπέτευσε και διασώθηκε.

Έκτοτε ακολούθησε πολιτική καριέρα φοιτώντας και στην Οικονομική Σχολή Αθηνών. Συνδέθηκε με στενή φιλία με τον ΑΝΔΡΕΑ Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ στις αρχές της δεκαετίας του ΄60 τον μετέπειτα πρωθυπουργό της Ελλάδας. Κατά τη διάρκεια της επτετούς δικτατορίας 1967-1974 διώχθηκε από το χουντικό καθεστώς βασανίστηκε, εξορίστηκε και φυλακίστηκε.. και υπήρξε ιδρυτικό μέλος του του ΠΑΚ.

Το 1972 σε ένα διάλειμμα της φυλάκισης δημιουργεί τις ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΛΙΒΑΝΗ. Έναν από τους πιο καταξιωμένους εκδοτικούς οίκους στη χώρα έως και σήμερα. H φιλοτεχνία του , το ενδιαφέρον του για τον πολιτισμό, τις τέχνες και τα γράμματα δεν τον εγκατέλειψαν ποτέ. Μετά την πτώση της δικτατορίας το 1974 μαζί με τον Ανδρέα Γ Παπανδρέου και τους άλλους συντρόφους του δημιούργησαν το ΠΑΣΟΚ,

Ήταν βουλευτής και υπουργός Επικρατείας των κυβερνήσεων και πάντα διευθυντής του πολιτικού γραφείου του πρωθυπουργού έως το θάνατό του.

Πρασημοφορήθηκε από πολλές χώρες όπως ΡΩΣΙΑ, ΓΕΡΜΑΝΙΑ, ΑΥΣΤΡΙΑ, ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ ΓΑΛΛΙΑ

(ΠΑΡΑΣΗΜΟ ΤΗΣ ΛΕΓΕΩΝΑΣ ΤΗΣ ΤΙΜΗΣ) ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ, ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΙΕΡΟΣΟΛΥΜΩΝ

ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ.

DER BUNDESPRASIDENT DER REPUBLIK OSTERREICH

DAS GROSSE GOLDENE EHRENZEICHEN MIT DEN STERN FUR VERDIENSTE UM DIE REPUBLIC OSTERREICH VERLIEHEN HAT WIEN 7 SEPTEMBER 1984

REPUBLIQUE FRANCAISE

ORDRE NATIONAL DE LA LEGION D’ HONNEUR (HONNEUR PATRIE)

PAR LA PRESIDENT DE LA REPUBLIQUE LE GRAND CHANCELIER DE LA LEGION D’ HONNEUR FRANCOISE MITTERAN PARIS 10 MARS 1983

VERLEIHUNGSURKENDE IN ANERKENNUNG DER UM DIE BUNDESREPUBLIK DEUTSCHLAND ERWORBENEN DAS GROSSE VERDIENSTKREUZ MIT STERN BONN 23 IOUNI 1987

REPUBLICA PORTUGUESA

O PRESIDENTE DA REPUBLICA BRAO MESTRE DAS ORDENS PORTUGUESAS A GRAU DE GRA CRUZ DA ORDEM DE BENEMERENCIA 29 ABRIL 1983 PRESIDENTE Mário Alberto Nobre Lopes Soares

THE PRESIDENT OC REPUBLIC OF CYPRUS SPYROS KYPRIANOY 2 APRIL 1983

NIKOLAOS S’ PAPAS AND PARTIARCH OF ALEXANRIA AND HOLE AFRICA

DIODOROS A’ PATRIARCH OF THE SAINT CITY OF JERUSALEM KAI HOLE PALESTINE

Ο Αντώνης Λιβάνης ήταν νυμφευμένος με την Κατερίνα Κατέχου, με την οποία απέκτησε δύο παιδιά, τον Ηλία και την Γιώτα και είδε τρία εγγόνια, την Ηλέκτρα, την Μελίνα και τη Δέσποινα.